55. Ulusal Nöroloji Kongresi

NOROKONGRE 2019


 
GERİLİM TİPİ BAŞ AĞRISINDA ELEKTROLİT VE VİTAMİN SEVİYESİNİN AĞRI İLE İLİŞKİSİ
FETTAH EREN 1 GÖZDE ÖNGÜN 2

1- SAĞLIK BİLİMLERİ ÜNİVERSİTESİ, KONYA EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ, KONYA
2- SELÇUK ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ, NÖROLOJİ ANABİLİM DALI, KONYA
 
Amaç:

Gerilim Tipi Baş Ağrısı (GTB) psikojenik etmenler başta olmak üzere birçok faktörden etkilenmektedir. Ağrı bilateral lokalizasyonda, başta ağırlık, yanma, sıkışma şeklinde; hafif ve orta şiddettedir. Bu çalışma ile GTB hastalarında ağrı özellikleri ile elektrolit ve vitamin seviyesinin ilişkisi incelenmiştir.

Gereç ve Yöntem:

Uluslararası Baş Ağrısı Bozukluklarının Sınıflandırması (ICHD-II)’na göre GTB özelliklerine sahip 50 hasta ve 40 sağlıklı gönüllü çalışmaya alındı. Hastaların son aydaki ağrılı gün sayısı, analjezik sayısı, ağrının süresi, şiddeti ve ağrı kesiciye cevap sorgulandı. Ağrı şiddeti için Görsel Ağrı Skalası (VAS) kullanıldı. 0-4 hafif, 5-6 orta, 7 ve üzeri şiddetli ağrı olarak gruplandırıldı. Hastaların sosyodemografik özellikleri değerlendirildi. Vücut kitle indeksi (BMI) hesaplandı. Kreatinin kinaz (CK), kalsiyum, sodyum, potasyum, magnezyum, tiroid uyarıcı hormon (TSH), ferritin, folat, B12 ve D vitamini sonuçları incelendi. Veriler SPSS 21 yardımı ile tanımlayıcı, parametrik ve nonparametrik testler kullanılarak analiz edildi.

Bulgular:

Çalışmada ortalama yaşları 37,93±14,19 olan 50 (42 kadın, 8 erkek) hasta ve 40 kontrol vardı. Ağrılı gün sayısı 15,40±10,57; ağrı şiddeti 4,98±1,60; analjezik sayısı 10,32±11,83 ve BMI 26,68±6,03 idi. CK 142,52±50,93; kalsiyum 9,40±0,42; sodyum 139,36±1,82; potasyum 4,39±0,30; magnezyum 2,00±0,15; TSH 6,88±3,20; ferritin 31,12±21,36; B12 vitamini 391,66±263,03 ve D vitamini 15,48±5,73 seviyelerindeydi. GTB hastalarında ferritin seviyesi düşüktü (p=0.01). Özellikle kadın hastalarda bu seviye daha da düşüktü (p<0.01). Ağrı şiddeti, sıklığı, BMI ile elektrolit ve vitamin seviyeleri arasında fark yoktu (p>0.05).

Sonuç:

Yaş ilerledikçe sıklığı azalmakla birlikte GTB en sık görülen primer baş ağrılarındandır. Magnezyum başta olmak üzere bazı minerallerin düşüklüğü ile ilişkilendirilmiştir. Ancak bu çalışmada GTB’da ferritin seviyesinin düşük olduğu, bunun da özellikle kadın hastalarda daha belirgin olduğu ortaya konulmuştur. Diğer vitamin ve mineraller ile GTB ilişkisi gösterilememiştir.