55. Ulusal Nöroloji Kongresi

NOROKONGRE 2019


 
PARKİNSON HASTALIĞI HAFİF KOGNİTİF BOZUKLUĞUNUN KORTEKS PARSELASYONLARINDA MR SPEKTROSKOPİK GÖRÜNTÜLEME TEMELLİ BİYOİŞARETLEYİCİLERİ
SEVİM CENGİZ 1 ZERRİN YILDIRIM 2 DİLEK BETÜL ARSLAN 1 ANİ KIÇİK 6 EMEL ERDOĞDU 3 MUHAMMED YILDIRIM 1 ZEYNEP TÜFEKÇİOĞLU 7 BAŞAR BİLGİÇ 4 HAŞMET HANAĞASI 4 AZİZ MÜFİT ULUĞ 1 HAKAN GÜRVİT 4 TAMER DEMİRALP 5 ESİN ÖZTÜRK-IŞIK 1

1- BOĞAZİÇİ ÜNİVERSİTESİ, BİYOMEDİKAL MÜHENDİSLİĞİ ENSTİTÜSÜ, İSTANBUL
2- İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ, AZİZ SANCAR DENEYSEL TIP ARAŞTIRMA ENSTİTÜSÜ, SİNİRBİLİM ANABİLİM DALI, İSTANBUL
3- UNIVERSITY OF BREMEN, INSTITUTE OF PSYCHOLOGY AND COGNITION RESEARCH, BREMEN, GERMANY
4- İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ, İSTANBUL TIP FAKÜLTESİ, NÖROLOJİ ANABİLİM DALI, DAVRANIŞ NÖROLOJİSİ VE HAREKET BOZUKLUKLARI BİRİMİ, İSTANBUL
5- İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ, İSTANBUL TIP FAKÜLTESİ, FİZYOLOJİ ANABİLİM DALI, İSTANBUL
6- DEMİROĞLU BİLİM ÜNİVERSİTESİ, TIP FAKÜLTESİ, FİZYOLOJİ ANABİLİM DALI, İSTANBUL
7- İSTANBUL AYDIN ÜNİVERSİTESİ, TIP FAKÜLTESİ, NÖROLOJİ ANABİLİM DALI, İSTANBUL
 
Amaç:

Proton manyetik rezonans spektroskopik görüntüleme (1H-MRSG) Parkinson hastalığı hafif kognitif bozukluğunda (PH-HKB) biyoişaretleyici belirlemede yardımcı olabilecek metabolik bilgi sağlamaktadır. Ayrıca vizyospasyal bozulmanın PH-HKB’de ilerleyici kognitif bozulmayı öngördüğü, MAPT geni H1/H1 haplotipinin ise bu ilerleme için bir genetik risk faktörü olduğu kabul edilmektedir. Bu çalışmada, PH-HKB’nin 1H-MRSG temelli biyoişaretleyicilerinin belirlenmesi, nöropsikolojik ölçütlerle (NPT) korelasyonlarının incelenmesi, ve riskli (H1/H1) ve risksiz (H1/H2) genotip gruplarında karşılaştırılması amaçlandı.

Gereç ve Yöntem:

MDS kriterlerine göre tanı almış 34 PH-HKB, 25 kognitif normal PH (PH-KN) ve 18 sağlıklı kontrol (SK) karşılaştırıldı. MAPT haplotipleri belirlendi. 1H-MRSG 3T MR tarayıcısında görüntülendi. Metabolik konsantrasyon değerleri 7 ayrı ağa karşılık gelen 400 serebral korteks parselasyonunun 70 bölgesi için yeterli sayıda gönüllüde hesaplandı. Gruplar non-parametrik testlerle karşılaştırıldı ve korelasyon analizleri yapıldı. Çoklu karşılaştırmalarda Bonferroni düzeltmesi uygulandı (p<0.0007 anlamlı).

Bulgular:

PH-HKB grubunda SK’ya göre düzeltmeyi aşamayan, fakat p değeri 0.011 ile 0.0045 arasında değişen metabolik eğilimler saptandı. PH-HKB’de sol hemisfer somatomotor ağda (SMN) NAA düzeyi düşmüştü. Sol hemisfer görsel ağda (VN) NAA/Cr oranı düşmüş, Cho/Cr oranı ise yükselmişti. Riskli H1/H1 grubunun sol dorsal dikkat ağında (DAN) anlamlı olarak daha düşük NAA (p=0.0006) saptandı. ACE-R skorları ile NAA arasında sağ VN’de güçlü (r=0.77,p=0.0002), sol SMN’de orta (r=0.51,p=0.0005) düzeyde pozitif, ACE-R görsel alt skoru ile Glu arasında sol VN’de güçlü bir negatif korelasyon (r=-0.80,p=0.0006) saptandı.

Sonuç:

PH-HKB SK’dan SMN ve VN değişiklikleriyle ayrılma eğilimindeydi. Genetik riskli grup DAN ağında anlamlı değişiklik sergiledi. NPT ile kritik kortikal alanlarda yüksek düzeylerde anlamlı korelasyonlar bulundu. Bu çalışma TÜBİTAK #115S219 projesi ve Kalkınma Bakanlığı #2010K120330 projesi tarafından desteklenmiştir.