55. Ulusal Nöroloji Kongresi

NOROKONGRE 2019


 
İLÇE DEVLET HASTANESİ BEYİN DAMAR HASTALIKLARI VERİLERİ VE İNTRAVENÖZ TROMBOLİTİK TEDAVİ DENEYİMLERİ
MURAT POLAT 1

1- GEDİZ DEVLET HASTANESİ, NÖROLOJİ KLİNİĞİ
 
Amaç:

Beyin damar hastalıkları(BDH) güncel nöroloji acillerinin büyük bir bölümünü oluşturmaktadır. Ciddi bir mortalite ve morbidite sebebidir. BDH’lerin %80 ‘i iskemik kökenlidir. Son yıllarda iskemik BDH hastalarına akut dönemde uygulanabilecek tedavi yaklaşımları artmış bulunmaktadır. Hastanesinde bilgisayarlı tomografi(BT) cihazı bulunan her nöroloğun intravenöz(iv) trombolitik tedaviyi yapabilmesi gerekmektedir. 21 bin merkez toplamda da 50 bin nüfuslu bir ilçenin BDH verileri ve iv trombolitik tedavi deneyimleri sunumu amaçlanmıştır.

Gereç ve Yöntem:

Temmuz 2018 ve Ağustos 2019 tarihleri arasında Gediz Devlet Hastanesi’ne akut semptomlarla başvuran 142 BDH hastası retrospektif olarak incelendi. Demografik özellikleri, risk faktörleri, saptanabilen subtipleri, başvuru tansiyonları, iv trombolitik tedavi uygulanan hastaların ulusal sağlık enstitüsü strok skalası (NIHSS) skorları, semptom-iğne, kapı-iğne zamanları değerlendirilmiştir.

Bulgular:

İskemik BDH hastaların 109 (%77), hemorajik BDH hastaların 33 (%23)’ünü oluşturmaktaydı. Hemorajik BDH’lerin 24(%73)’ü intraparankimal , 9( %27)’u subaraknoid(7) ve subdural(2) kanama şeklindeydi. İskemik BDH hastalarının yaş ortalaması 71,8 yıl, hemorajik BDH hastalarının 67,03 yıldı. İskemik BDH kadın hasta sayısı 49(%45), erkek hasta sayısı 60(%55), hemorajik BDH kadın hasta sayısı 16(%48), erkek hasta sayısı 17(%52) olduğu görüldü. İskemik BDH hastalarının risk faktörleri bulunma yüzdeleri; %77 hipertansiyon, %62 hiperlipidemi, %35 diabetes mellitus ve % 29 koroner arter hastalığıydı. Hemorajik BDH hastalarının %64 ünde acile başvuru tansiyonu 140/90 mmHg’nin üzerindeydi. Subtiplendirmede %34 kardiyoembolik, %25 büyük damar hastalığı, %9 küçük damar hastalığı saptandı. Geriye kalan %32 hastanın subtipi tetkik veya takip eksikliği nedeniyle saptanamadı. Kardiyoembolik grubun %51’ini paroksismal atrial fibrilasyon oluşturdu. İskemik BDH hastalarının %36 sının vitamin B12 değeri 200 pg/mL ‘nin altındaydı. İskemik BDH hastalarının %7 sini oluşturan 8 hastaya İV trombolitik tedavi uygulandı. İV trombolitik tedavi uygulanan hastaların NIHSS skorları 4-17 arasında değişmekteydi. Semptom-iğne zamanı en erken 80dk, en uzun 240 dk olarak kayıtlandı. Kapı –iğne zamanı 30-90 dk arasında değiştiği gözlendi. IV trombolitik tedavi uygulanan 4 hasta endovasküler trombektomi yapılmak amacıyla inme merkezine , 4 tanesi de yoğunbakım takibi için inme ünitesine sevk edildi.

Sonuç:

İskemik BDH akut tedavi süresi içerisinde hastaneye ulaşabilen her hastaya kontraendikasyonu yok ise iv trombolitik tedavi şansı verilmelidir. İnme merkezlerine hava veya kara yoluyla kısa sürede ulaşımın yapılabilmesi yaygınlaştırılmalıdır. Bizim ilçemiz gibi düşük nüfuslu merkezlerde 112 ekipleri, hastane çalışanları ve halkın bilinçlendirilmesi arttırılırsa ıv trombolitik tedavi oranları paralel olarak artacaktır.