55. Ulusal Nöroloji Kongresi

NOROKONGRE 2019


 
MULTİPL SKLEROZLU BİREYLERDE FİZİKSEL AKTİVİTE DÜZEYİ, UYKU KALİTESİ VE KOGNİTİF DURUMUN YAŞAM KALİTESİ ÜZERİNE ETKİSİNİN İNCELENMESİ
FERAY GÜNGÖR 1 KÜBRA NUR MENENGİÇ 2 UĞUR OVACIK 3 AYSUN SOYSAL 4 ELA TARAKCI 1

1- İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ-CERRAHPAŞA, SAĞLIK BİLİMLERİ FAKÜLTESİ, FİZYOTERAPİ VE REHABİLİTASYON BÖLÜMÜ, FİZYOTERAPİ VE REHABİLİTASYON ANABİLİM DALI, İSTANBUL
2- DOĞUŞ ÜNİVERSİTESİ, MESLEK YÜKSEKOKULU, TERAPİ VE REHABİLİTASYON BÖLÜMÜ, FİZYOTERAPİ PROGRAMI, İSTANBUL
3- İSTANBUL AYDIN ÜNİVERSİTESİ, SAĞLIK HİZMETLERİ MESLEK YÜKSEKOKULU, FİZYOTERAPİ PROGRAMI, İSTANBUL
4- BAKIRKÖY PROF. DR. MAZHAR OSMAN RUH SAĞLIĞI VE SİNİR HASTALIKLARI EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ, NÖROLOJİ KLİNİĞİ, İSTANBUL
 
Amaç:

Multipl Skleroz (MS) birçok farklı semptom ile karakterize progresif bir hastalıktır. MSli bireylerin yaşam kalitesi hastalığın ilerlemesiyle birlikte oldukça etkilenmektedir. MS’li bireylerde yaşam kalitesi üzerine etki eden faktörlerin incelenmesi, yaşam kalitesini arttırmaya yönelik yapılması gereken müdahalelerin belirlenmesi ve uygulanabilmesi açısından oldukça önem kazanmaktadır. Bu çalışmanın amacı fiziksel aktivite düzeyi, uyku kalitesi ve kognitif durumun MS’li bireylerin yaşam kalitesi üzerine etkilerini araştırmaktı.

Gereç ve Yöntem:

Çalışmaya McDonald kriterlerine göre MS tanısı almış 20 katılımcı (16 kadın, 4 erkek) dahil edildi. Bireylerin yaşam kalitesi “Multipl Skleroz Yaşam Kalitesi-54” (MSYK-54); Fiziksel Aktivite Düzeyleri “Uluslararası Fiziksel Aktivite Anketi-Kısa Form” (UFAA-KF), uyku kalitesi “Pittsburgh Uyku Kalite İndeksi” (PUKİ) ve kognisyon parametresi olarak kognitif işleme hızı “Sayı Sembol Testi” (SST) ile değerlendirildi. İstatistiksel analiz için SPSS paket 22.0 programı kullanıldı ve korelasyon analizi Spearman Korelasyon Analizi ile yapıldı.

Bulgular:

Bireylerin ortalama yaşı 36,05±6,88 yıl, vücut kitle indeksi 24,33±3,51 kg/m2, tanı süresi 5,95±4,66 yıl, EDSS 2,62±1,59 ve atak sayısı 3,35±2,79 idi. MSYK-54 fiziksel sağlık skoru ile PUKİ ve SST ilişkili bulundu (sırasıyla rho=-0,802, p<0,001; rho=0,604; p=0,013). MSYK-54 mental sağlık skoru ile UFAA-KF, PUKİ ve SST korele idi (sırasıyla rho=0,553, p=0,014; rho=-0,637, p=0,003; rho=0,565, p=0,014).

Sonuç:

MS’li bireylerde fiziksel aktivite düzeyinin, uyku kalitesinin ve kognitif düzeyin azalmasının yaşam kalitesini olumsuz etkilediği belirlendi. Yaşam kalitesi üzerine en çok etkisi olan parametrenin uyku kalitesi olduğu görüldü. Fiziksel aktivite düzeyinin yüksek olması uyku kalitesine ve kognitif düzeye katkı sağlaması açısından oldukça önemlidir. MS’li bireylerin tanı aldıkları süreçten itibaren fiziksel aktivite düzeylerinin arttırılması ve yaşam kalitesini olumsuz etkileyen faktörlerin iyileştirilmesine yönelik uygulamalara dahil edilmesi önerilmektedir.